DINIY ULAMOLARNING SHAYBONIY HUKMDORLAR HOKIMIYATINI MUSTAHKAMLANISHIDAGI HISSASI

Authors

  • Yusupov Abdulaziz Qosimjon oʻgʻli Oltiariq tumani 22-umumiy o'rta ta`lim maktabi tarix fani o'qituvchisi Author

Keywords:

Keywords: Shayboniylar, ulamolar, naqshbandiya, Jo'ybor xojalari, Mahdumi A'zam, legitimlik, vaqf, shayxulislom, Movarounnahr, davlat boshqaruvi.

Abstract

 Maqolada XVI asrda Movarounnahrda hukm surgan Shayboniylar sulolasi hokimiyatining shakllanishi va mustahkamlanishida diniy ulamolar, tasavvuf shayxlari hamda shariat peshvolarining tutgan o'rni tahlil qilinadi. Tadqiqot yozma manbalar va o'zbek, rus hamda xorijiy tarixshunoslik adabiyotlarini qiyosiy o'rganishga asoslangan. Ulamolarning hukmdorlarga diniy legitimlik berishi, siyosiy mafkurani shakllantirishi, vaqf muassasalari orqali iqtisodiy tayanch yaratishi va tashqi siyosatda g'oyaviy asos taqdim etishi ochib beriladi.

References

1.Ахмедов Б.А. Государство кочевых узбеков. М.: Наука, 1965.

2.O'zbekiston davlatchiligi tarixi ocherklari. Toshkent: Sharq, 2001.

3.Бартольд В.В. История культурной жизни Туркестана // Бартольд В.В. Сочинения. Т. II, ч. 1. М.: Издательство восточной литературы, 1963.

4.Muhammad Solih. Shayboniynoma. Toshkent: G'afur G'ulom nomidagi Adabiyot va san'at nashriyoti, 1989.

5.Фазлаллах ибн Рузбихан Исфахани. Михман-наме-йи Бухара (Записки бухарского гостя) / пер. Р.П. Джалиловой. М.: Наука, 1976.

6.Ahmedov B. O'zbekiston tarixi manbalari (Qadimgi zamonlardan XIX asrning birinchi yarmigacha). Toshkent: O'qituvchi, 2001.

7.McChesney R.D. Waqf in Central Asia: Four Hundred Years in the History of a Muslim Shrine, 1480-1889. Princeton: Princeton University Press, 1991.

8.Babajanov B. Biographies of Makhdum-i A'zam al-Kasani al-Dahbidi, Shaykh of the Sixteenth-Century Naqshbandiya // Manuscripta Orientalia. 1999. Vol. 5, No. 2. P. 3-8.

9.Мукминова Р.Г. К истории аграрных отношений в Узбекистане XVI в. (По материалам «Вакф-наме»). Ташкент: Наука, 1966.

10.Burton A. The Bukharans: A Dynastic, Diplomatic and Commercial History, 1550-1702. Richmond: Curzon Press, 1997.

Downloads

Published

2026-09-30